Wat is pain.008.001.08?
Pain.008.001.08 is de nieuwe versie van het SEPA Direct Debit XML-formaat, ook wel het incasso bestandsformaat. De aanduiding verwijst naar: pain (Payment Initiation), 008 (Direct Debit / incasso), 001 (versieserie), 08 (versienummer binnen die serie). Het is de opvolger van pain.008.001.02 dat jarenlang de Nederlandse standaard was voor SEPA incasso bestanden.
Het nieuwe formaat maakt deel uit van de bredere ISO 20022-migratie die banken wereldwijd doorvoeren. In Nederland is het Betaalvereniging Nederland die de datum coördineert: 15 november 2026.
Wat verandert er t.o.v. pain.008.001.02?
Oud — pain.008.001.02
Vervalt per 15 november 2026
- Adres als vrije tekst (één blok)
- Naamruimte:
urn:iso:std:iso:20022:tech:xsd:pain.008.001.02
- Adresgegevens optioneel
- Minder strikte validatie
Nieuw — pain.008.001.08
Verplicht vanaf 15 november 2026
- Adres gestructureerd (straat, huisnr, postcode, stad apart)
- Naamruimte:
urn:iso:std:iso:20022:tech:xsd:pain.008.001.08
- Adres verplicht voor niet-EER-transacties
- Strengere XML-validatie
Hoe ziet het adresverschil er in XML uit?
Dit is het meest zichtbare technische verschil. In het oude formaat kon een adres als vrije tekst aangeleverd worden. In het nieuwe formaat moet elk adresonderdeel in een apart XML-element staan.
Oud (pain.008.001.02) — adres als vrije tekst:
<PstlAdr>
<AdrLine>Keizersgracht 123, 1015 CJ Amsterdam</AdrLine>
</PstlAdr>
Nieuw (pain.008.001.08) — gestructureerd adres:
<PstlAdr>
<StrtNm>Keizersgracht</StrtNm>
<BldgNb>123</BldgNb>
<PstCd>1015 CJ</PstCd>
<TwnNm>Amsterdam</TwnNm>
<Ctry>NL</Ctry>
</PstlAdr>
Tijdlijn
18 maart 2024
Pain.008.001.08 beschikbaar
Banken beginnen het nieuwe formaat te accepteren naast het oude pain.008.001.02.
Nu — augustus 2026
Beide formaten geaccepteerd
Pain.008.001.02 werkt nog, pain.008.001.08 ook. Dit is het moment om uw software en processen te controleren.
15 november 2026 — deadline
Pain.008.001.02 vervalt
Vanaf 15 november 2026 accepteren alle Nederlandse banken uitsluitend pain.008.001.08 voor SEPA incasso. Bestanden in het oude formaat worden geweigerd.
Wat moet u nu doen?
Gebruikt u De Betaalfabriek? U hoeft niets te doen.
De Betaalfabriek genereert incasso bestanden automatisch in het juiste formaat. Zodra pain.008.001.08 de standaard is, schakelen we over. U merkt er niets van. Maak gewoon uw incasso bestand zoals u dat gewend bent.
Gebruikt u eigen software, scripts of een boekhoudpakket dat incasso bestanden genereert? Controleer dan het volgende:
- Vraag uw softwareleverancier of hun tool pain.008.001.08 al ondersteunt.
- Als u zelf XML genereert: pas de naamruimte aan van pain.008.001.02 naar pain.008.001.08.
- Controleer of uw adresvelden gestructureerd aangeleverd worden (afzonderlijke velden voor straat, huisnummer, postcode, stad, land).
- Test uw bestanden in de acceptatieomgeving van uw bank voor 15 november 2026.
- Als u uw incasso bestand nog handmatig opmaakt: overweeg een tool te gebruiken die dit automatisch doet.
Welke banken zijn betrokken?
Alle Nederlandse banken die SEPA incasso ondersteunen maken de overstap per 15 november 2026. Dit betreft: ING, Rabobank, ABN AMRO, SNS Bank, Triodos Bank, RegioBank, Knab, ASN Bank en alle andere deelnemers aan het Nederlandse betalingsverkeer. De deadline is Europees en geldt voor alle SEPA-landen.
Banken zijn al bezig met communicatie naar hun zakelijke klanten. Als uw bank u nog niet heeft geïnformeerd, verwacht dat dan binnenkort. Het is in elk geval verstandig nu al te controleren of uw huidige werkwijze klaar is voor het nieuwe formaat.
Moet ik adresgegevens aanleveren?
Niet altijd. Voor reguliere SEPA incasso-transacties binnen de Europese Economische Ruimte (EER) zijn adresgegevens in pain.008.001.08 niet verplicht. U kunt het adresveld leeg laten. Adresgegevens worden verplicht als de debiteursbank buiten de EER is gevestigd — dit is voor de meeste Nederlandse bedrijven een zeldzame situatie.
De structuur van het adresveld (PstlAdr) verandert wel: als u wél adressen aanlevert, moet dat in het nieuwe gestructureerde formaat zijn. Vrije tekst is niet meer toegestaan.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen pain.008.001.02 en pain.008.001.08?
Pain.008.001.08 is de nieuwe versie van het SEPA incasso formaat. De belangrijkste technische veranderingen zijn: (1) de XML-naamruimte is gewijzigd, (2) adresgegevens moeten gestructureerd aangeleverd worden in plaats van als vrije tekst, en (3) er zijn aanvullingen in de validatieregels. Functioneel verandert er weinig voor eindgebruikers: u maakt nog steeds een incasso bestand van uw debiteurenlijst. Het verschil zit in de XML-structuur die de tool of software genereert.
Mijn boekhoudpakket maakt incasso bestanden — moet ik iets doen?
Controleer bij uw softwareleverancier (bijv. Exact, Twinfield, Afas, SnelStart, Unit4, Basecone of anderen) of de update voor pain.008.001.08 al beschikbaar is of wanneer die uitkomt. De meeste grotere pakketten worden ruim voor november 2026 bijgewerkt. Als u twijfelt, kunt u een bestand laten valideren via De Betaalfabriek.
Wat gebeurt er als ik na 15 november 2026 nog pain.008.001.02 gebruik?
Uw incasso bestand wordt geweigerd door de bank. U ontvangt dan een foutmelding bij het uploaden van het bestand. Uw incasso-batch wordt niet uitgevoerd en uw debiteuren worden niet geïncasseerd. Dit kan leiden tot liquiditeitsproblemen als u niet tijdig actie onderneemt. Zorg er daarom voor dat u voor 15 november 2026 over bent op het nieuwe formaat.
Is pain.008.001.08 ook verplicht voor B2B incasso?
Ja. De formaatwijziging geldt voor zowel Core als B2B SEPA Direct Debit. Beide moeten per 15 november 2026 in het pain.008.001.08 formaat aangeleverd worden.
Kan ik mijn bestaande incasso bestanden hergebruiken in het nieuwe formaat?
Nee. Een pain.008.001.02 XML-bestand is niet direct herbruikbaar als pain.008.001.08. De XML-naamruimte en mogelijk de adresstructuur moeten aangepast worden. U kunt uw gegevens (Excel of CSV) opnieuw aanleveren in De Betaalfabriek, die automatisch het nieuwe formaat genereert.
Ondersteunt De Betaalfabriek al pain.008.001.08?
Ja. De Betaalfabriek ondersteunt pain.008.001.08 volledig. Gebruikers hoeven niets te wijzigen in hun werkwijze. De software genereert automatisch het juiste formaat op basis van de deadline.
Klaar voor november 2026
Maak uw incasso bestanden met De Betaalfabriek — altijd in het juiste formaat, zonder technische kennis.